Mienette van der Chijs

Toen ik kortgeleden over Hugo de Groot schreef, vroeg blogvriendin Marthy zich af of er ook beroemde Delftse vróuwen waren. Ik beloofde haar dat uit te zoeken. Afgezien van Agneta van Marken-Matthes over wie ik al een paar maal schreef, werd in Delft Mienette van der Chijs geboren, een feministe die leefde van 1814 tot 1895. Zij was de welvarende weduwe van predikant Storm die twee maanden na hun huwelijk al overleed. Op haar reizen naar Zuid Afrika, waar haar broer woonde, Canada, De Verenigde Staten, Mexico en Cuba maakte zij kennis met vooraanstaande leden van de Internationale Vrouwenbeweging. Deze reizen vormden een bron van inspiratie voor haar activiteiten in NL. Ze beijverde zich voor beroepsonderwijs voor meisjes en vond ook dat specifieke mannenberoepen voor vrouwen beschikbaar moesten zijn. Vreemd genoeg is deze vrouw in de vergetelheid geraakt. De laatste tien haar van haar leven sleet zij het Sint Joris Gasthuis en zou aan vervolgingswaanzin hebben geleden. Haar boeken en documenten zijn verbrand, een muurschildering vlakbij haar laatste woonhuis, is onherkenbaar geworden.

Blogvriendin Bertie schreef een werkstuk over een Delfts feministe, vertrouwde ze me toe. Dat móet deze Mienette geweest zijn. Het is hoog tijd haar wat meer aan de vergetelheid te onttrekken. Ik kom er zeker nog op terug want ik ben zeer geïnteresseerd geraakt in deze bijzondere vrouw.

Vakantievierders

Onze gemeenschappelijke deler is Italië. In de studio van Caldese verwelkomden hen menigmaal als vakantievierders en daar ook ontstond de vriendschap met deze leuke enthousiaste mensen. Maar vandaag lag het accent op Delft. Na de koffie maakten we een kleine wandeling door het Agnetapark. Een tamelijk onbekende wijk voor toeristen, ik blogde er al eerder over.

Terug in huis gingen we, volgens goed Italiaans gebruik aan de pranzo die geheel uit Nederlandse gerechten bestond. Hoofdgerecht was een hartige Vermeertaart van rode biet, zoete aardappel en pastinaak. Een pallet zoals de schilder het zag .

En ik kan ook nog eens eindigen met een kleurige foto. De Japanse kers staat in bloei. En al zwiept ie nóg zo in de wind, de lente is in aantocht.

Agnetapark (3)

Bij de uitbreiding van het Agnetapark in 1925 liet de architect Jan Gratema zich inspireren door de Amsterdamse school. Dat resulteerde in deze fraaie woningen, die ik ook al eerder liet zien. Lange tijd waren dit huurwoningen, inmiddels is het mogelijk een huis te kopen (klik voor Funda) en de belangstelling ervoor is groot. Centraal kwam een grote vijver, er kwam een kruidenierswinkel en een groot gemeenschapsgebouw.

De hele wijk staat in de top 100 van de Rijksdienst voor Monumentenzorg en is beschermd stadsgezicht. Dat er in 1925 voor fabrieksarbeiders zo ruimhartig sociale woningbouw werd gepleegd, is tamelijk uniek in Nederland. Wie Delft bezoekt, zou deze wijk eigenlijk niet over mogen slaan.

Agnetapark (2)

Na de eerste arbeiderswoningen die Jacques van Marken liet bouwen, volgden er in 1925 meer. Al deze huizen kregen het kenmerkende schilderwerk. De hele buurt is uiteindelijk naar Agneta vernoemd, de sterke en opmerkelijke vrouw van Jacques. Het echtpaar was kinderloos maar Jacques had, aanvankelijk in het geheim, een gezin bij een jongere vrouw uit Rotterdam.

Toen de gezondheid van Jacques afnam en de moeder van zijn kinderen al op 35 jarige leeftijd overleed, ontfermde Agneta zich over de kinderen van haar man. Overigens zijn deze huizen pas na de dood van dit echtpaar door de opvolgers van de Gist-en Spiritus Fabriek gebouwd. En hoe tof is het om ook hier een minibieb te zien die helemaal past in het kleurschema.

Terug in de Delftse geschiedenis (Agnetapark 1)

Breng ieder uur een woord, een daad die voor de wereld iets achterlaat. Dat was het motto van Jacques en Agneta van Marken. Zij hebben eind van de 19e eeuw de industriële revolutie in Delft gestart door de oprichting van de Gistfabriek, de Oliefabriek (Calvé) en Lijmfabriek. Dit echtpaar waakte over de arbeiders en creëerde sociale voorzieningen.

Tijdens de open monumentendag bezochten we het oude hoofdkantoor en ik kocht het boek Agneta, geschreven door Jan van der Mast. Dat las ik ademloos uit want de geschiedenis van dit echtpaar, dat woonde in een villa tussen de arbeiders in, is fascinerend. Gisteren liepen we door het oudste deel van het Agnetapark. Tussen de oude woningen door, zie je de moderne DSM-fabriek staan.

Ik ga hierover wekelijks een blog schrijven, er valt echt veel over deze bijzondere Delftse woonwijk en geschiedenis te vertellen en te laten zien. Jaren geleden kwam deze winterse foto hier al eens voorbij.